Ισχυρό προϊόν, αδύναμη τουριστική απόδοση
Η Ευρυτανία αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα ενός ελληνικού προορισμού με ισχυρό, αυθεντικό προϊόν αλλά με αδύναμη τουριστική απόδοση. Όχι λόγω έλλειψης δυνατοτήτων, αλλά λόγω δομικών αδυναμιών στον σχεδιασμό, στην προβολή και στη συνολική τοποθέτηση του προορισμού στην αγορά.
Σήμερα, η Ευρυτανία παραμένει εγκλωβισμένη σε ένα μονοδιάστατο αφήγημα. Στη συνείδηση της αγοράς ταυτίζεται σχεδόν αποκλειστικά με τον χειμερινό τουρισμό, τα Χριστούγεννα και τις σύντομες αποδράσεις. Αυτό το περιορισμένο positioning δημιουργεί μια έντονα στρεβλή εποχικότητα, με υψηλές πληρότητες για λίγους μήνες και χαμηλή έως μηδενική ζήτηση στο μεγαλύτερο μέρος του έτους. Για τις επιχειρήσεις, αυτό μεταφράζεται σε αδυναμία προγραμματισμού, πίεση στη ρευστότητα και περιορισμένη δυνατότητα επενδύσεων. Για την τοπική οικονομία, σημαίνει υποαξιοποίηση υποδομών και απώλεια εισοδήματος.
Κι όμως, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Η Ευρυτανία διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά ενός σύγχρονου, αυθεντικού, 12μηνου προορισμού. Το φυσικό της κεφάλαιο, η βιοποικιλότητα, οι δυνατότητες για πεζοπορία, ποδηλασία, ευεξία και βιωματικές εμπειρίες συνθέτουν ένα ολοκληρωμένο προϊόν που ανταποκρίνεται πλήρως στις σύγχρονες διεθνείς τάσεις. Αυτό που λείπει δεν είναι το περιεχόμενο, αλλά η δομή και η στρατηγική αξιοποίησής του.
Η αναπτυξιακή πορεία της Ευρυτανίας δεν σκοντάφτει στην έλλειψη φυσικών πόρων ή εμπειριών, αλλά στην αδυναμία υλοποίησης επενδύσεων. Η περιορισμένη πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό, το υψηλό κόστος κεφαλαίου και η δυσκολία ένταξης σε χρηματοδοτικά προγράμματα δημιουργούν ένα ασφυκτικό περιβάλλον για τις τοπικές επιχειρήσεις. Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος: δεν πραγματοποιούνται επενδύσεις, το τουριστικό προϊόν δεν αναβαθμίζεται, η ζήτηση δεν αυξάνεται και, τελικά, δεν δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για νέες επενδύσεις. Επίσης η απουσία οργανωμένου προϊόντος είναι εμφανής. Δεν έχουν αναπτυχθεί ολοκληρωμένα thematic προϊόντα με εξαγώγιμα χαρακτηριστικά, όπως structured hiking trails, wellness retreats ή branded εμπειρίες με σαφή ταυτότητα. Δεν υπάρχει ένα συνεκτικό αφήγημα που να μεταφράζει τη φύση σε λόγο ταξιδιού. Και χωρίς αφήγηση, δεν δημιουργείται ζήτηση.
Σε αυτό το σημείο αναδεικνύεται και η ευθύνη της δημόσιας πολιτικής. Η έλλειψη μιας ξεκάθαρης, μετρήσιμης και εξωστρεφούς στρατηγικής προβολής από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας και τους Δήμους δημιουργεί ένα σημαντικό κενό. Οι πόροι που διατίθενται για την τουριστική προώθηση δεν κατευθύνονται με όρους ανταγωνιστικότητας και απόδοσης, όπως συμβαίνει σε πιο ώριμες τουριστικά Περιφέρειες της χώρας. Το αποτέλεσμα είναι η απουσία ισχυρής παρουσίας σε διεθνείς αγορές και η εξάρτηση από την εγχώρια ζήτηση.
Η Ευρυτανία δεν είναι μικρός προορισμός. Είναι ένας υπο-εξαγόμενος προορισμός. Η περιορισμένη διείσδυση σε διεθνείς αγορές, η έλλειψη συνεργασιών με εξειδικευμένους tour operators και η ανεπαρκής ψηφιακή παρουσία στερούν από την περιοχή τη δυνατότητα να προσελκύσει επισκέπτες υψηλότερης αξίας και να επιμηκύνει τη σεζόν. Σε μια περίοδο που η διεθνής ζήτηση στρέφεται σε αυθεντικές εμπειρίες, η Ευρυτανία έχει συγκριτικό πλεονέκτημα, αλλά δεν το μετατρέπει σε εξαγώγιμο προϊόν.
Παράλληλα, δεν μπορεί να αγνοηθεί και η ανάγκη συνοχής μεταξύ τουριστικής στρατηγικής και αναπτυξιακών επιλογών. Παρεμβάσεις όπως το σχέδιο «Εύρυτος» και οι αντλησιοταμιεύσεις στη Λίμνη Κρεμαστών δημιουργούν μια σαφή αντίφαση. Όταν το brand ενός προορισμού βασίζεται στη φύση και την αυθεντικότητα, κάθε αλλοίωση του φυσικού τοπίου δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά και στρατηγικό ρίσκο για την τουριστική του ταυτότητα.
Σε κλαδικό επίπεδο, η περίπτωση της Ευρυτανίας αναδεικνύει ευρύτερα ζητήματα που απασχολούν τον ελληνικό τουρισμό. Η ανάγκη για μετάβαση στην ποιότητα, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των μικρών και μεσαίων ξενοδοχειακών επιχειρήσεων που δυσκολεύονται η σύνδεση της τουριστικής ανάπτυξης με τις υποδομές και τον χωροταξικό σχεδιασμό, καθώς και η αξιοποίηση των δημόσιων πόρων με όρους απόδοσης αποτελούν κρίσιμες προκλήσεις.
Η επόμενη μέρα για την Ευρυτανία απαιτεί μια συγκροτημένη στρατηγική που θα μετατρέψει το υφιστάμενο προϊόν σε εξαγώγιμη εμπειρία, θα ενισχύσει τη διεθνή της παρουσία και θα δημιουργήσει πραγματικούς λόγους επίσκεψης καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Αυτό δεν είναι μόνο τοπικό στοίχημα. Είναι μέρος της ευρύτερης πρόκλησης για έναν ελληνικό τουρισμό πιο ισορροπημένο, πιο βιώσιμο και πιο ανταγωνιστικό.
Πηγή: ΕΥΡΥΤΑΝΙΚΑ ΝΕΑ
